Son dönemde hem telefonla hem de internet üzerinden yapılan dolandırıcılıklarda yeni yöntemler ve ciddi vakalar artış gösterdi. Bu dolandırıcılıkların ortak noktası, panik, acele ve güven duygusunu aynı anda manipüle etmeleri. Sakın ‘Bana olmaz, ben anlarım’ demeyin. Öyle gafil avlıyorlar ki insan bir anda kanıveriyor.
★★★
Geçenlerde beni 850’li bir numaradan arayıp kredi kartımın ait olduğu bankadan aradıklarını söylediler. Önce nerede olduğumu ve kartı o anda kullanıp kullanmadığımı sordular. Evde olduğumu ve kartımı kullanmadığımı söyledim. Karşımdaki kişi, kartımın kullanılmakta olduğunu ve ULUS V.D. firmasından 195 bin lira çekilmek istendiğini söyledi. Eğer işlemi ben yapmadıysam kartı bloke edeceklerini ekledi. O an gerçekten inandım. Kartı bloke etmelerine onay verdiğimi söyledim.
Aynı kişi, bu işlem için bankamdan iki ayrı kod gönderileceğini ve bu kodları kendisine iletmem gerektiğini söyledi. Birkaç saniye sonra bankamdan bir SMS geldi. Panikle ilk kodu söyledim. Tam ikinciyi söyleyecektim ki yanımdaki arkadaşım, “Dur bir dakika, şu mesaja bir bakalım” dedi. Mesajda ‘ULUS V.D. firmasında 100 bin TL tutarında harcama için şifreniz: xxxxxx. Lütfen bu şifreyi kimseyle paylaşmayın!’ yazıyordu.
Neyse ki kredi kartımın limiti 195 bin TL değildi. Bu yüzden işlemi ikiye bölmüşlerdi. Karşımdakine mesajda bunun bir alışveriş şifresi olduğunu yazdığını söyleyince telefonu yüzüme kapattı. Hemen bankamı aradım, kredi kartımı iptal ettirdim ve işlemi durdurdum. Şanslıydım. Çünkü yanımdaki arkadaşım panik yapmadı ve o an beni uyardı.
★★★
Artık dolandırılmamak için gerçekten çok uyanık olmak gerekiyor.
Birinci kural, telefonda hiçbir kuruma güvenmemek. Banka, savcı, polis, e-Devlet, BTK... Gerçek kurumlar sizden telefonda şifre, SMS doğrulama kodu ya da para transferi istemez. Arayan kişi ne kadar resmi konuşursa konuşsun, görüşmeyi kapatın ve kurumun resmi numarasını kendiniz tuşlayarak geri arayın. Sakın sizi arayan numarayı geri aramayın.
İkinci kural: SMS içindeki linke kesinlikle tıklamayın. Kargo, trafik cezası, mahkeme dosyası, “hesabınız askıya alındı” mesajları en yaygın tuzaklar.
Arama motorunda en üstte çıkan sonuca güvenmeyin. İlk sırada görünen her site yetkili servis değildir; çoğu zaman reklamdır. Özellikle klima, kombi, beyaz eşya gibi acil servis gerektiren ürünlerde dolandırıcılar markanın adını kullanarak sahte siteler açıyor, profesyonel konuşuyor ve yüksek ücret talep ediyorlar. Yapmanız gereken, arama motorunu sadece markanın resmi sitesine ulaşmak için kullanmak ve servis numarasını markanın kendi sitesinden almaktır.
En önemli kural, beklenmeyen aramalarda kişisel bilgilerinizi veya SMS doğrulama kodunu asla kimseyle paylaşmamaktır. Karşı taraf “işlemi iptal ediyoruz”, “hesabınızı güvenceye alıyoruz” dese bile gönderilen kod aslında sizin hesabınıza giriş ya da ödeme onay kodudur. Az kalsın ben de bu tuzağa düşüyordum.
Son olarak, dolandırıldığınızı fark ederseniz zaman kaybetmeden bankayı arayın ve kartınızı iptal ettirin. Olaya hemen müdahale etmek kritik önemdedir.
Gerçek güvenlik şüphecilikle başlıyor. Maalesef şüphe etmek paranoyaklık değil, yaşadığımız çağın gereği.
