Bugün Türkiye’nin bıktıran siyasi gündeminden uzaklaşıp, ekonomimiz için çok önemli bir konuya dikkatinizi çekmek istiyorum:
Biliyorsunuz, otomotiv ve tedarik sanayicilerimiz yıllardır Avrupa’ya ihracatını artırmaya...
Durmadan, “Kalitemiz yüksek, mühendisliğimiz güçlü...
Hemen yanıbaşınızdayız... Çin’e karşı en iyi alternatif biziz... Yeşil dönüşümü yapıyoruz” mesajı vermeye çalışıyorlar.
Hepsi doğru....
★★★
Ama şimdi aynı sektörün önünde bambaşka bir dosya duruyor:
Rekabet Kurumu, bu sektörde faaliyet gösteren çok sayıda şirket hakkında kapsamlı bir soruşturma başlattı.
Bu soruşturmaya Taşıt Araçları Tedarik Yan Sanayicileri Derneği (TAYSAD) ve Otomotiv Tedarik Sanayii İhtisas Organize Sanayi Bölgesi (TOSB) de dahil edildi.
Soruşturmanın konusu, “çalışan ayartmama, ortak ücret belirleme... Bir de çalışma koşulları...”
★★★
Türkçesi şu:
İddia doğruysa, patronlar kafa kafaya vermiş, “emeği daha ucuza getirme” konusunda ortak bir politika izlemiş...
Bu konu, sadece Türkiye’nin sınırları içinde kalacağa da benzemiyor.
Çünkü bu sektörün müşterisi Avrupa’da...
Sermayesi ise Avrupa ve Japonya başta olmak üzere tüm dünyada...
★★★
Örneğin soruşturmaya dahil edilen firmalar arasında Farplas ve MATA da var.
2022’de Farplas’taki ve 2023’te MATA’daki büyük sendikal anlaşmazlık, ülkemizin sınırlarını aşmıştı.
IndustriALL Europe devreye girmiş, şirket yönetimlerine mektup göndermiş, işten çıkarılan sendikalı işçilerin işe geri alınmasın istemişti.
Şimdi aradan birkaç yıl geçti.
Ve ne tesadüftür ki...
Farplas’ın ve MATA’nın adları, açılan bu yeni soruşturmalarda da geçiyor.
★★★
Türkiye otomotiv tedarik sanayii, bugün ihracatta can çekişiyor.
Böyle bir dönemde ihtiyaç duyulan tek şey, itibar ve güven...
Bir de... Avrupa’ya, “Biz sizin güvenilir üretim ortağınızız. Tüm standartlarınıza uyuyoruz” garantisini verebilmek...
İyi de... Siz tam bunu anlatmaya çalışırken Avrupa’nın önüne hangi dosyalar gidiyor?
Rekabet Kurumu soruşturması!
İnsan sormadan edemiyor:
“Çin bizi bitirmeden önce, biz kendi kendimizi mi bitireceğiz?”
Kimse aklından çıkarmasın:
Emeği değersizleştirerek, ihracat şampiyonu olamazsınız... Çünkü iş yaptığınız küresel firmalar bunu asla kabul etmez!
★★★
Ve şimdi gelelim en tuhaf noktaya:
Rekabet Kurumu’nun açıklamasının üzerinden yaklaşık bir hafta geçti.
İşveren sendikalarını anladık da...
İşçi sendikaları nerede?
Neden bu “tezgah”a isyan etmiyorlar?
Çalışanların başka bir işyerine daha yüksek ücretle geçebilmesinin kısıtlanması onları ilgilendirmiyorsa, ne ilgilendiriyor?
Bu “sararmış sendika ağaları” işçilerin mi çıkarını koruyor yoksa sinsi işler çeviren patronların mı?
Ve bir soru daha.
Bu konu Uluslararası Çalışma Örgütü’ne (ILO) taşındığında ne diyecekler?
Yüzleri kızarmayacak mı?
★★★
TAYSAD ve TOSB yetkilileri lütfen dürüstçe yanıt versin.
Avrupa’da pazar kaybetmemek için çırpınan, işçi haklarına saygılı firmaların gerçek rakibi gerçekten Çin mi?
Yoksa...
Hepsi üyeniz olan emeğe saygısız para babaları mı?
GÜNÜN SORUSU
Sorum metal sektöründe faaliyet gösteren sendikaların yöneticilerine:
Büyük patronların emeği sömürmek için “tekel” sistemine geçmesi karşısında neden susuyorsunuz? Bu suskunluğun fiyatı ne?
