8 Eylül 1999 sonrası sigorta girişi nedeniyle EYT kapsamı dışında kalan milyonlarca çalışan için “kademeli emeklilik” beklentisi yeniden güçlendi. EYT düzenlemesiyle yaş şartı kaldırılırken, bu haktan bir gün ya da bir ay farkla yararlanamayanlar için yeni bir model üzerinde teknik çalışmaların sürdüğü belirtiliyor.
2026 yılına yaklaşılırken, Meclis’e sunulması beklenen torba yasa düzenlemeleriyle birlikte özellikle 2000-2008 yılları arasında sigorta girişi olan SSK ve Bağ-Kur’lular için yaş ve prim şartlarının yeniden dengelenmesi planlanıyor. Masadaki formül, sigortalılık başlangıç tarihine göre kademeli bir yaş indirimi öngörüyor.
Kulislerde konuşulan bilgilere göre yeni sistemde öne çıkan başlıklar şöyle:
SSK’lılar (4A):
7 bin prim gününü tamamlayanlar için kademeli geçiş modeli üzerinde duruluyor. Kısmi emeklilikte ise 15 yıl sigortalılık ve 3 bin 600 prim günü şartıyla yaş haddinde indirim yapılması bekleniyor.
Bağ-Kur’lular (4B):
Prim eşitleme düzenlemesiyle 9 bin olan prim gün sayısının 7 bin 200’e düşürülmesi hedefleniyor. Bu adımın hayata geçmesi halinde esnaf için yaklaşık 5 yıl erken emeklilik imkânı doğabilecek.
Küçük Esnaf:
Yanında 10 kişiden az çalışanı bulunan işletme sahiplerinin, 7 bin 200 prim günüyle daha erken emeklilik hakkı elde etmesi planlanıyor.
Kadınlara ve Ev Hanımlarına Özel Düzenlemeler:
Kademeli emeklilik çalışmasının, yalnızca tarih ve prim şartlarıyla sınırlı kalmayacağı, kadınlar ve ev hanımları için de özel düzenlemeler içereceği ifade ediliyor.
Doğum borçlanması:
Üç çocuğa kadar toplam 2 bin 160 gün borçlanma hakkının genişletilmesiyle, kadınların emeklilik yaşının önemli ölçüde öne çekilmesi hedefleniyor.
Ev hanımlarına prim desteği:
Aile ve Gençlik Bankası aracılığıyla ödenecek isteğe bağlı primlerin üçte birinin devlet tarafından karşılanması planlanıyor.
YAŞ ŞARTI KALKACAK MI?
Sektör temsilcilerinin değerlendirmelerine göre, yaş şartının EYT’de olduğu gibi tamamen kaldırılması beklenmiyor. Ancak 1999-2008 yılları arasında sigorta girişi olanlar için yaş sınırının kademeli olarak düşürülmesi, 50-52 yaş gibi basamakların gündeme gelmesi en güçlü senaryo olarak öne çıkıyor.
GÖZLER TBMM'YE ÇEVRİLDİ
EYT’yi kıl payı kaçıran milyonların kaderini belirleyecek kademeli emeklilik düzenlemesinin, önümüzdeki aylarda TBMM gündemine gelmesi beklenen torba yasa teklifleri arasında yer alıp almayacağı merak konusu. Düzenlemenin yasalaşması halinde, 2000 sonrası sigorta girişi olan çalışanlar için emeklilik tarihinde 5 ila 7 yıl arasında avantaj sağlanabileceği belirtiliyor.