Giresun'un Alucra ilçesine bağlı Yeşilyurt Köyü'nde gerçekleştirilecek define arama projesi için Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED) süreci tamamlandı. Projeye ilişkin "ÇED Olumlu" kararı verilirken, Fazlı Vurguncu tarafından yürütülecek çalışmaların adresi 220 ada, 7 parsel olarak açıklandı.
Hazırlanan proje dosyasına göre, belirlenen alanda mevzuata uygun şekilde define arama çalışması gerçekleştirilecek. Projeyle ilgili en dikkat çekici ayrıntı ise bulunabilecek definenin nasıl paylaşılacağı oldu. Mevzuat kapsamında, hazine arazisinde bulunan definenin değerinin yüzde 50'si arayıcıya ödenecek, diğer yarısı ise devlete kalacak.
DEFİNE BULUNURSA DEĞERİNİN YARISI ARAYICIYA VERİLECEK
Proje dosyasında yer alan bilgilere göre, define arama çalışmalarının yapılacağı alan devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan hazine arazisi niteliği taşıyor.
Define Arama Yönetmeliği hükümlerine göre, hazine arazisinde define bulunması durumunda, bulunan varlığın değeri Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından geçer akçe üzerinden belirlenecek.
Yapılacak değer tespitinin ardından definenin değerinin yüzde 50'si define arayıcısına ödenecek. Kalan yüzde 50'lik bölüm ise devlete aktarılacak. Böylece arama çalışması sonucunda mevzuata uygun şekilde define bulunması hâlinde paylaşım, belirlenen yasal esaslara göre gerçekleştirilecek.
KAZI 15 GÜN SÜRECEK, DERİNLİK 10 METREYİ GEÇMEYECEK
Define arama projesinin kapsamı ve çalışma koşulları da dosyada ayrıntılı şekilde belirtildi. Toplam 71 bin 821 metrekare büyüklüğündeki alanın yalnızca 49,99 metrekarelik bölümünde kazı yapılması planlanıyor.
Mevzuat kapsamında çalışmaların süresi en fazla 15 gün olacak. Kazı sırasında ulaşılabilecek derinlik ise 10 metreyle sınırlandırılacak.
Toplam 221 bin TL bütçeyle gerçekleştirilecek projede 7 personel görev alacak. Çalışmaların uzman ekipler ve kolluk kuvvetlerinin gözetiminde yürütülmesi öngörülüyor.
TARİHİ ESER BULUNURSA ARAMA DURDURULACAK
Projede dikkat çeken bir diğer ayrıntı ise kazı sırasında tarihi eser bulunması ihtimali. Çalışmalar esnasında define yerine tarihi veya kültürel nitelik taşıyan bir eserle karşılaşılması durumunda kazı derhal durdurulacak.
Bulunan kültür veya tabiat varlığı hakkında Kültür ve Turizm Bakanlığına bilgi verilecek. Eserler ilgili mevzuat doğrultusunda devlet müzesine teslim edilecek.
Bu durumda define arayıcısının bulunan tarihi eserler üzerinde herhangi bir hak veya maddi kazanç talep etmesi mümkün olmayacak.
KAZI SONRASI ARAZİ ESKİ HÂLİNE GETİRİLECEK
Define arama faaliyetlerinde çevrenin korunmasına yönelik önlemler de proje dosyasında yer aldı. Çalışmalar sırasında alanda kalıcı bir yapılaşmaya gidilmeyecek ve çevreye kalıcı zarar verilmemesi için gerekli tedbirler uygulanacak.
Kazı sonucunda ortaya çıkması beklenen yaklaşık 800 ton hafriyat ile 4 ton bitkisel toprağın çalışma alanının yakınında biriktirilmesi planlanıyor. Biriktirilen malzemenin dış etkenlerden korunması amacıyla üzeri branda ile kapatılacak.
Define arama çalışmaları tamamlandıktan sonra çıkarılan toprak yeniden kazı alanına doldurulacak. Böylece çalışmaların ardından arazinin eski görünümüne kavuşturulması hedefleniyor.
Giresun'un Alucra ilçesindeki proje, hem arama yapılacak alanın büyüklüğü hem de bulunabilecek definenin paylaşımına ilişkin hükümler nedeniyle dikkat çekti. Çalışmaların sonucunda herhangi bir define bulunup bulunmayacağı ise kazı sürecinin tamamlanmasının ardından belli olacak.