Çalışanlarını bordroda asgari ücretli gösterip maaşın kalan kısmını elden ödeyen işverenlere yönelik denetimler sıkılaştırılıyor. Uzmanlar, "kayıtlı kayıt dışılık" olarak nitelendirilen bu uygulamanın, çalışanların emekli maaşı, kıdem tazminatı ve diğer sosyal güvenlik haklarında ciddi kayıplara yol açtığını, aynı zamanda devletin vergi ve prim gelirlerini de olumsuz etkilediğini belirtiyor.
BANKA ÜZERİNDEN MAAŞ ÖDEMESİ ZORUNLU
SGK Uzmanı İsa Karakaş, ücret ve tazminat ödemelerinin banka aracılığıyla yapılmasının yasal zorunluluk olduğunu hatırlattı.
Karakaş, konuya ilişkin şu değerlendirmeyi yaptı:
"Borçlar Kanunu, Basın İş, Deniz İş ve İş Kanunu'nda yapılan köklü değişikliklerle, tüm ücret ve tazminat ödemelerinin bankalar vasıtasıyla yapılması mecbur kılınmıştır. Kanunun ruhu, şeffaflığı tesis etmektir. Bu uygulama sayesinde işveren, borcunu ifa ettiğini zahmetsizce ispat edebilmektedir."
Karakaş, uygulamanın kapsamının yıllar içinde genişletildiğini belirterek, 2009 yılında 10 ve üzeri çalışanı bulunan işyerleri için başlayan zorunluluğun, 2016'da 5 çalışana, geçen yıl yapılan düzenlemeyle ise 3 ve üzeri çalışanı bulunan tüm işyerlerine yayıldığını ifade etti.
PTT İLE ÖDEME İSTİSNASI
Banka şubesinin bulunmadığı yerlerde ödemelerin PTT aracılığıyla yapılabileceğini belirten Karakaş, ancak gönderilen tutarın ücret, prim, ikramiye veya telif gibi ödeme kalemlerinin dekontta açıkça belirtilmesi gerektiğini söyledi.
Bu kurala uyulmaması halinde idari yaptırımların uygulanacağını vurgulayan Karakaş, belirsiz açıklamalarla yapılan ödemelerin cezai sonuç doğurabileceğine dikkat çekti.
İŞVERENİ AĞIR CEZALAR BEKLİYOR
Karakaş, banka üzerinden ödeme zorunluluğuna uymayan işverenlerin hem idari para cezalarıyla hem de SGK yaptırımlarıyla karşı karşıya kalacağını belirtti.
2026 yılı için uygulanacak idari para cezaları şöyle:
-Normal işçi başına: Aylık 2 bin 734 TL
-Gemi adamı başına: Aylık 36 bin 211 TL
-Gazeteci başına: Aylık 45 bin 278 TL
Karakaş ayrıca, maaş bordrosunda işçinin ıslak imzasının bulunmaması ve ödemenin banka üzerinden yapılmaması halinde, SGK tarafından fiilin niteliğine göre 396 bin 360 TL'ye kadar idari para cezası uygulanabileceğini söyledi.
