Emeklilik sonrasında çalışmaya devam etmek isteyen vatandaşlar, hem maaşlarını hem de yeni işlerinden elde edecekleri geliri birlikte değerlendirmek istiyor. Ancak emekli aylığı alırken çalışmanın bütün kişiler için aynı kurallara tabi olmadığı unutulmamalı.
Türkiye'de emekli olduktan sonra yeniden çalışmaya başlayanlar bakımından sosyal güvenlik destek primi uygulaması gündeme gelebiliyor. Bu uygulama, belirli koşullarda emekli aylığı kesilmeden çalışma imkânı sağlayabiliyor. Ancak kişinin ilk sigortalılık tarihi, emeklilik statüsü ve çalışacağı işin niteliği önem taşıyor.
Emekli aylığı alan kişinin yeniden işe başlaması halinde işverenin SGK bildirimlerini doğru yapması gerekiyor. Çalışmanın kayıt dışı yürütülmesi, hem çalışan hem işveren açısından idari ve hukuki sonuçlar doğurabiliyor.
EMEKLİ MAAŞI HER ÇALIŞMADA AYNI ŞEKİLDE DEVAM ETMİYOR
Emekli olduktan sonra özel sektörde 4A kapsamında çalışmaya başlayanların durumu ile kamu kurumlarında çalışmaya başlayanların durumu farklı olabiliyor. Kamu görevine dönüşte emekli aylığının kesilmesini gerektiren özel hükümler bulunabiliyor. Bu nedenle iş teklifini kabul etmeden önce çalışma statüsünün öğrenilmesi gerekiyor.
Sosyal güvenlik destek primi, emekli aylığı alan kişinin yeniden çalışması halinde uygulanabilen bir prim türü. Ancak bu prim, kişinin emeklilik aylığına yeni bir prim günü eklenerek otomatik biçimde emekli maaşının artırılacağı anlamına gelmiyor. Uygulamanın amacı ve kapsamı farklı.
Emekli olduktan sonra kendi işini kuran veya şirket ortağı olan kişilerin durumu da ayrıca değerlendirilmeli. 4B kapsamındaki faaliyetler ve emekli aylığına ilişkin kurallar, kişinin emeklilik statüsüne göre farklı sonuçlar doğurabiliyor.
İŞE BAŞLAMADAN ÖNCE SGK BİLDİRİMİNİ KONTROL EDİN
Emekli bir çalışan işe başladığında işverenin işe giriş bildirgesini ve ilgili prim bildirimlerini mevzuata uygun şekilde yapması gerekiyor. Çalışanın da e-Devlet üzerinden hizmet kayıtlarını kontrol etmesi, bildirimin doğru yapıldığını görmesi açısından yararlı.
İş kazası, meslek hastalığı ve iş sağlığı güvenliği bakımından emekli çalışanlar da diğer çalışanlar gibi yasal korumalardan yararlanıyor. Emekli aylığı alıyor olmak, iş yerindeki çalışma haklarını ortadan kaldırmıyor. Ücret, yıllık izin ve iş sözleşmesinden doğan diğer haklar ayrıca değerlendiriliyor.
Emekli olduktan sonra çalışmayı düşünenlerin, işe başlamadan önce kendi statüsüne göre SGK'dan bilgi alması gerekiyor. Özellikle kamuya dönüş, şirket ortaklığı veya farklı sigortalılık türlerinin bir arada bulunması halinde genel bilgilerle karar verilmemeli.
