2008 sonrası uygulamaya konulan emekli maaşı sistemi, düşük aylık bağlama oranları nedeniyle milyonlarca emekliyi düşük kök maaşlara mahkûm etti. Bu durum üzerine iktidar, en düşük emekli aylığı uygulamasını hayata geçirdi. Kök maaş ile belirlenen taban aylık arasındaki farkın Hazine tarafından karşılanması kararlaştırıldı. İlk kez 2019 yılında bin lira olarak uygulanan en düşük emekli aylığından yararlananların sayısı, yaklaşık 1 milyondan 5 milyona kadar yükseldi.

Zaman içinde aylık bağlama oranlarının düşmesi, en düşük emekli aylığının 20 bin liraya kadar çıkmasına rağmen bu maaşı alanların sayısının artmasına neden oldu. Aynı zamanda az prim ödeyenle çok prim ödeyen emekliler arasındaki maaş farkı da giderek daraldı. Bu tablo, sistemin adaletsiz olduğu yönündeki eleştirileri artırdı.

EMEKLİ MAAŞLARINI DEĞİŞTİRECEK ÇALIŞMA BAŞLADI

TGRT yayınında konuşan Sosyal Güvenlik Uzmanı Murat Bal, emekli maaşı sisteminde kapsamlı bir değişiklik için çalışma başlatıldığını açıkladı. Yapılacak düzenleme ile çalışanların ödedikleri prim gün sayıları arasındaki farkın, emeklilikte alınacak maaşlara net şekilde yansıtılması hedefleniyor.

Mevcut sisteme ilişkin değerlendirmelerde bulunan Bal, en düşük emekli aylığı alan kişi sayısının 5 milyona ulaşmasının sağlıklı bir durum olmadığını belirtti. Sisteminin yukarı doğru kademeli bir yapıya kavuşturulması gerektiğini vurgulayan Bal, Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek’in de dikkat çektiği prim ve maaş arasındaki dengesizliğin ciddi bir sorun oluşturduğunu ifade etti.

“Az prim ödeyene az maaş, çok prim ödeyene çok maaş” prensibinin hayata geçirileceğini söyleyen Bal, “3600 günle emekli olanla, 9000 gün BAĞ-KUR primi ödeyerek emekli olan vatandaşın aynı maaşı alması büyük bir adaletsizlik” dedi.

EN DÜŞÜK EMEKLİ AYLIĞI 20 BİN LİRANIN ALTINDA OLMAMALI

Açlık sınırının oldukça altında kaldığı için eleştirilen en düşük emekli maaşına da değinen Bal, bu rakamın 20 bin liranın altında olmaması gerektiğini vurguladı. Kök maaşları 11-12 bin lira seviyesinde kalan emeklilerin, gelir desteğiyle en az 20 bin liraya çıkarılmasının sistemin sürdürülebilirliği açısından zorunlu olduğunu ifade etti.

SGK HAREKETE GEÇTİ

Sosyal Güvenlik Kurumu’nun yeni düzenleme için çalışmalara başladığını belirten Bal, 2008 sonrası düşürülen aylık bağlama oranlarının ciddi hak kayıplarına yol açtığını söyledi.