Emeklilikte Yaşa Takılanlar (EYT) düzenlemesinin ardından, 8 Eylül 1999 sonrası sigorta girişi bulunan çalışanların erken emeklilik talebi gündemdeki yerini koruyor. Emeklilikte Adalet Derneği (EMADDER), sigorta başlangıç tarihleri arasındaki farkların daha adil hale getirilmesi için kademeli emeklilik sistemi çağrısı yapıyor.
Ancak şu an için yetkili makamlar tarafından hazırlanmış resmi bir kademeli emeklilik taslağı veya Meclis’e sunulmuş bir kanun teklifi bulunmuyor.
MEVCUT SİSTEMDE EMEKLİLİK ŞARTLARI NELER?
Mevcut Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) mevzuatında emeklilik şartları, çalışanın ilk sigorta giriş tarihine göre değişiyor.
8 Eylül 1999 ve öncesi: EYT kapsamında bulunanlarda yaş şartı uygulanmıyor. Kadınlarda 20, erkeklerde 25 yıl sigortalılık süresi ile 5000 ila 5975 prim günü şartı aranıyor. Kısmi emeklilikte ise 15 yıl sigortalılık ve 3600 prim günü yeterli olabiliyor.
9 Eylül 1999 - 30 Nisan 2008 arası: Kadınlarda 58, erkeklerde 60 yaş ve 7000 prim günü şartı bulunuyor. Alternatif olarak 25 yıl sigortalılık ve 4500 prim günüyle de emeklilik mümkün olabiliyor.
1 Mayıs 2008 sonrası: Kadınlarda 58, erkeklerde 60 yaş ve 7200 prim günü şartı uygulanıyor. Emeklilik yaşı ise kademeli olarak 65'e kadar yükseliyor.
BİR GÜNLÜK FARK, YILLARCA BEKLEME ANLAMINA GELEBİLİYOR
Kademeli emeklilik tartışmasının temelinde, 8 Eylül 1999 ile 9 Eylül 1999 arasında sigorta başlangıcı bulunan çalışanlar arasındaki büyük fark yer alıyor.
EMADDER, bir günlük sigorta başlangıcı farkının bazı çalışanlar açısından emeklilik tarihini yıllarca ileriye taşıyabildiğini belirterek, daha kademeli ve adil bir sistem oluşturulmasını talep ediyor.
EMADDER'İN KADEMELİ EMEKLİLİK ÖNERİSİ
EMADDER tarafından önerilen sistemde, sigorta başlangıç yılına göre yaş ve prim şartlarının kademeli şekilde artırılması öngörülüyor.
·1999-2000 girişliler: Kadın 43, erkek 45 yaş / 6.400 prim günü
·2001 girişliler: Kadın 44, erkek 46 yaş / 6.475 prim günü
·2002 girişliler: Kadın 45, erkek 47 yaş / 6.550 prim günü
·2003 girişliler: Kadın 46, erkek 48 yaş / 6.625 prim günü
·2004 girişliler: Kadın 47, erkek 49 yaş / 6.700 prim günü
·2005 girişliler: Kadın 48, erkek 50 yaş / 6.775 prim günü
·2006 girişliler: Kadın 49, erkek 51 yaş / 6.850 prim günü
·2007 girişliler: Kadın 50, erkek 52 yaş / 6.925 prim günü
·2008 girişliler: Kadın 51, erkek 53 yaş / 7.000 prim günü
HENÜZ RESMİ BİR DÜZENLEME YOK
EMADDER'in siyasi parti temsilcileriyle görüşmeleri devam ederken, kademeli emeklilik konusunda henüz hükümet tarafından açıklanmış resmi bir çalışma bulunmuyor.
Aynı şekilde konuya ilişkin Meclis'e sunulmuş ve yasalaşma sürecine girmiş bir kanun teklifi de bulunmuyor. Bu nedenle mevcut şartlar dışında yeni bir emeklilik hakkının şu aşamada kesinleştiğini söylemek mümkün değil.
