Memduh Bayraktaroğlu
29 Aralık 2020

Eksi 50 milyar dolar rezerv, Merkez Bankacılık tarihinin yüz karasıdır…


ASO (Ankara Sanayi Odası) Başkanı Nurettin Özdebir, Merkez Bankası Başkanı Ağbal’a, “Aman Babacan’ın değerli TL yanlışına düşme. Doların 7.50’nin altına inmesine izin verme. Yoksa sanayici yine inşaatçı olur” çağrısı yaptı.

Ali Babacan’ı eleştireceksek bunun için bahane çok…

Ama…

“O ekonomiyi yönettiği dönemde TL’yi değerli tuttu” diye eleştirmek asla geçerli bir bahane değil…

Ali Babacan

Ne yapsaydı Babacan?..

Döviz girişine “yasak” mı getirseydi?..

Merkez Bankası’nın piyasaya TL verip döviz rezervlerini arttırmasına müdahale mi etseydi?..

Aksine en doğrusunu yaptı…

Merkez Bankası yönetimine hiç müdahil olmadı…

MB döviz rezervleri tarihin en yüksek noktasına çıktı…

Doğru olan oydu…

Yanlış olan bugünkü durum…

Yani…

Eksi 50 milyar dolar rezerv, merkez bankacılık tarihinin yüz karasıdır…

Bence iş insanlarımızın ve ekonomistlerimizin politikacılara yapabilecekleri en doğru ve haklı uyarı:

“Ekonominin gerçekleriyle ve arz talep yasasıyla kavga etmeyin” demek olmalıdır…

ALİ BABACAN’IN YANLIŞI DEĞİL, EKONOMİNİN DOĞRUSUYDU…

Ali Babacan’ın ekonomiyi yönettiği dönemde TL, döviz kurlarına müdahale edildiği değil…

Aşırı döviz girişi olduğu için değerliydi…

Bugün de yine o günlerde olduğu gibi kulaklarımızdan bile döviz fışkırsa ne yapacağız?..

Ya Dolar’ı özgür bırakacağız ne hali varsa görsün…

Ya da…

MB para basıp piyasaya girecek ve Dolar satın alarak rezervleri yükseltecek…

Haliyle TL aşırı değerlenmeyecek…

Babacan döneminde yapılan ikincisiydi…

Yani…

Para basıp döviz rezervlerini yükseltmek…

TL’nin göreceli olarak değerli kalmasına göz yummak…

Unutulmasın ki…

Ekonominin gerçekleri, siyasetçinin gerçeklerinden daha doğrudur…

PİYASANIN KANI EMİLİYOR…

Bir önceki Merkez Bankası Başkanı ne yapıyordu?..

Faizleri düşürüyor…

Parayı (Paranın fiyatı faizdir) ucuzlatıyor…

Piyasada para miktarını bollaştırıyor…

Bu sefer de…

Piyasaya çıkan para dövize yönelmesin diye…

Merkez Bankası döviz rezervlerini satarak piyasadaki TL’yi geri alıyordu…

Bugünkü MB Başkanı ne yapıyor?..

O ise bir önceki Başkan döneminden farklı olarak:

Faizleri yükseltip paranın fiyatını arttırıyor…

Para pahalanıyor…

Böylece piyasaya para girişini önlüyor…

Eş zamanlı olarak döviz satışı yapıyor…

Döviz satınca da piyasadaki ulusal paramızı çekiyor…

TL değer kazanıyor ama piyasanın da kanı emiliyor…

MB DÖVİZ REZERVİNDEN YİYORLAR…

Bir önceki Merkez Bankası Başkanı faizleri düşürüyordu…

Çünkü…

Cumhurbaşkanı öyle istiyordu…

Mevcut Başkan ise faiz yükseltiyor…

Cumhurbaşkanı faiz artışına çok öfkelense de…

“Ekonominin gerçekleri bu” denilince inanıyor…

Ve…

Boyun eğiyor…

Yani…

Merkez Bankası’nın bir önceki başkanıyla mevcut başkanı arasındaki fark:

Birincisi faizleri emir komutayla düşürüyordu…

İkincisi faizleri emir komutayla yükseltiyor…

İkisi arasındaki benzerlik ise:

İkisi de…

TL’deki değer aşınmasını önlemek için MB döviz rezervinden yiyorlar…

Çünkü…

Cumhurbaşkanı 2021’e, 1 Dolar=7.50’in altında bir kurla girilmesini emrediyor…

KEDİ KUYRUĞUNU KOVALIYOR…

Piyasada para kalmayınca ne oluyor?…

Hem ekonomi duruyor…

Hem borçlar ödenemiyor…

Hem üretim yapılamıyor…

Hem işsizlik artıyor…

Hem devletin vergi gelirleri düşüyor…

Ve hem de…

Devletin vergi gelirleri düştüğü için…

Merkezî bütçe açıkları artıyor…

Yani canlarım…

Kedi kuyruğunu kovalıyor

Ama…

Bir türlü yakalayamıyor…

Ekonomiyi yönetenler ise…

Bu en basit gerçeği bir türlü kabul edemiyor…

KÜRESEL SERMAYE TÜRKİYE’YE AKIYORDU…

Döviz rezervlerini arttırmak için MB tarafından para yaratmanın da bir sınırı var…

Çünkü…

Doları piyasadan satın alıyorsunuz…

Haliyle piyasaya likidite veriyorsunuz…

Üretim artmıyorsa eğer…

O zaman da bollaşan para miktarı enflasyona sebep oluyor

Peki…

Ali Babacan döneminde Dolar bolluğunun sebebi neydi?..

ABD ve AB merkez bankaları piyasayı Dolar ve Euro’ya boğmuştu…

Küresel ekonominin ve siyasetin başrol oyuncuları Türkiye ekonomisinin geleceğine güven duyuyordu…

Ve o nedenle…

Küresel sermaye adeta Türkiye’ye akıyordu…

Peki ya bugün?..

Bugün Türkiye ekonomisine, daha doğrusu iktidara…

O günkü güvenin yüzde beşi var mı?..

Tabii ki yok…

Sözün özü…

MB yönetimi:

Faizlere ve döviz kurlarına müdahale etmekten vazgeçmeli…

Yazarlar

Eksi 50 milyar dolar rezerv, Merkez Bankacılık tarihinin yüz karasıdır…
Memduh Bayraktaroğlu